E-commerce: enkele aandachtspunten op btw en juridisch vlak

Als ondernemer kan u er haast niet meer omheen: een webshop opzetten en uw goederen en diensten ook online aanbieden. Het opzetten van een webshop vraagt echter heel wat denkwerk. Er zijn immers heel veel aspecten waar u rekening mee moet houden. Er zijn de technische en praktische kanten, maar ook de juridische en de fiscale. In deze bijdrage bekijken we e-commerce door een juridische en fiscale bril.

Wat is e-commerce precies?

De toepasselijke juridische regels vinden we terug in het WER, het wetboek economisch recht. Het WER definieert ook wat er precies onder e-commerce moet begrepen worden, maar maakt er niet zo’n makkelijke of duidelijke definitie van: “dienstverleners die een dienst van de informatiemaatschappij aanbieden.”

Die omschrijving zegt niet zoveel natuurlijk. We moeten dus verder kijken naar wat diensten van de informatiemaatschappij zijn. Dat is elke dienst die gewoonlijke tegen vergoeding, langs elektronische weg, op afstand en op individueel verzoek van een afnemer van de dienst verricht wordt.”

Deze definitie bevat enkele elementen:

  • het gaat om diensten die via elektronische weg worden aangeboden. Daar kunnen heel wat verschillende soorten activiteiten onder vallen: online verkoop van goederen of diensten, aanbieden van online informatie,…
  • de afnemer betaalt gewoonlijk een vergoeding voor de dienst: dat moet niet in geld zijn, maar kan ook in natura (bv. via advertenties).
  • de afnemer moet de dienst via een elektronische weg op afstand verwerven: leverancier en klant zijn dus niet op hetzelfde moment ergens fysiek aanwezig – en de klant gebruikt elektronisch apparatuur (bv. een computer, ….) om de dienst te verkrijgen. Voorbeeld een klant bestelt iets bij een webshop.
  • op individueel verzoek van de afnemer: de klant doet een individueel en specifiek verzoek. Voorbeeld: een klassieke televisie-uitzending valt niet onder e-commerce hoewel het gaat om een dienst op afstand via elektronische weg. De dienst wordt echter niet aangeboden op individueel verzoek. Daarentegen is een video on demand (bv. via diensten als Netflix) wel op individueel verzoek. Deze diensten vallen wel onder e-commerce. Een klant die bewust een bezoek brengt aan een website, bv. om iets te bestellen, doet ook een individueel verzoek.
    op verzoek van een afnemer: daarbij maakt het niet uit of de klanten particulieren (business to consumer of B2C) of professionelen (business to business of B2B) zijn.

Een belangrijk btw-aspect: verkoop van goederen via een webshop en verkopen op afstand

Over de btw-implicaties van e-commerce valt er heel wat te zeggen. Handelaars moeten met heel wat vragen rekening houden: wat met elektronische diensten, wat met goederen die online gekocht/verkocht worden. Wij focussen in deze bijdragen op de verkoop (en levering) van goederen via een webshop.

Ook de onlineverkoop van goederen via een webshop is nog steeds een levering van goederen. Uiteraard is er dan ook btw verschuldigd.

Bijzonder is dat in geval van verkopen via webshops de regels voor verkoop op afstand van toepassing kunnen zijn.  Deze bijzondere regeling is van toepassing voor wie verkoopt aan particulieren, wanneer de goederen door de leverancier of voor zijn rekening verstuurd worden vanuit België naar een andere lidstaat van de Europese Unie.

Bij een verkoop op afstand is de plaats van de levering de plaats waar de zending aankomt ( = de woonplaats van de klant). Dit wijkt af van de algemene regel, waarbij een levering met verzending plaats vindt daar waar de verzending vertrekt ( = de vestigingsplaats van de verkoper). Gevolg hiervan is dat de btw van het land van de klant van toepassing is. Deze regel werd ingevoerd om te vermijden dat postorderbedrijven zich allemaal zouden vestigen in de lidstaat met de laagste btw-tarieven, waardoor een ‘fiscale concurrentie’ (inzake tarieven) tussen de lidstaten zou kunnen ontstaan.

Op deze regel bestaat er echter een uitzondering voor verkopers die weinig verkopen in andere lidstaten. Het zou nogal omslachtig zijn dat wie eenmalig iets verkoopt aan een buitenlandse klant, daarvoor buitenlandse btw moest gaan aanrekenen (waarvoor men dan kennis moet hebben van buitenlandse btw-regels, administratieve formaliteiten moet gaan vervullen, enzovoort). Daarom werd er een drempel ingevoerd: de regels inzake verkoop op afstand zijn maar van toepassing voor zover de verkoper in het vorige of het lopende kalenderjaar een drempel heeft overschreden in de lidstaat waar de goederen aankomen.

Deze drempels bedragen (in de lijst hieronder zijn ter illustratie slechts enkele landen opgesomd).

  • voor België: 35.000 EUR
  • voor Nederland: 100.000 EUR
  • voor Frankrijk: 35.000 EUR
  • voor Duitsland: 100.000 EUR

Voorbeeld

Bvba Verdonck heeft een webshop waarop meubels worden verkocht. Een klant uit Duitsland bestelt bij hen een slaapkamer ter waarde van 10.000 EUR. Het is de eerste keer dat er een Duitse klant iets bij hen bestelt. Bvba Verdonck rekent Belgische btw aan (Bvba Verdonck heeft wel de optie om Duitse btw aan te rekenen en dit kan een voordeel opleveren aangezien het btw-tarief voor de verkoop van meubels in Duitsland lager is).
In de loop van het kalenderjaar heeft bvba Verdonck reeds voor 28.000 EUR bestellingen van particulieren uit Frankrijk gekregen. Een nieuwe Franse particuliere klant bestelt voor 9.000 EUR nieuwe kasten. De drempel van 35.000 EUR wordt in Frankrijk overschreden. Bvba Verdonck zal aan de Franse particuliere klant Franse btw moeten aanrekenen.

Deze redenering werkt uiteraard ook omgekeerd: een Belgische klant die boeken bestelt bij een Nederlandse webshop zal hierop Belgische btw betalen (op voorwaarde dat de online-boekenwinkel de drempel van 35.000 EUR heeft overschreden in België).

 ecommerceboek   Veel meer informatie over allerhande juridische aspecten van e-commerce (bv. wat met ‘algemene voorwaarden’ online, wat met de rechten van de consumenten, wat met de privacy, wat met btw bij de online verkoop van diensten..) vindt u in het boek “E-commerce. Uw webshop fiscaal en juridisch doorgelicht” van Gladys Cristiaensen en Tim Fransen (eds.). U leest er ook in nog meer detail over de btw en andere fiscale aspecten, zoals inkomstenbelastingen en milieuheffingen.

Gepubliceerd op 25-10-2016

  653